Varikosel Hakkında Gerekli Bilgiler - Sağlık Uzmanları - Doktor Sitesi - Doktora Sor

Doktora Soru Sor
Levent TÜRK (Üroloji Uzmanı)
Levent  TÜRK (Üroloji Uzmanı)
drleventturk@gmail.com
Varikosel Hakkında Gerekli Bilgiler
  • 0
  • 01 Kasım 2016 Salı
  • 1 Star2 Stars3 Stars4 Stars5 Stars
  • +
  • -

1- Varikosel erkek kısırlığının en önemli ve en sık görülen nedenidir. Erkek hastaların üçte birinde varikosel vardır. Tedavisinde çeşitli yöntemler ortaya konmuş ise de (laparoskopik,radyolojik yöntemler)  halen açık cerrahi altın standart tedavi yöntemidir. Son yıllarda mikrocerrahi varikoselektomi yüksek başarı oranları ve düşük  komplikasyon oranları ile ön plana çıkmaktadır. Mikrocerrahi varikoselektomi, deneyimli  ve eğitimli ellerde başarılı olabilen bir tedavi yöntemidir.
2- Varikosel testisin toplardamarlarının genişleyip kıvrılması sonucunda genç yaşlarda başlayan  ve yer çekimi etkisiyle ilerleyen bir hastalıktır.Hastalarda ele gelen bir şişlik,skrotal ağrı ve kısırlık gibi sorunlara yol açabilmektedir. Hastalara fizik muayene(el ile) tanı konabilmektedir. Şüphede kalınan olgularla nüks düşünülen hastalara skrotal doppler ultrason ile tanı konulur.
3- Varikosel ameliyatı gereken hastalara en kısa zamanda mikrocerrahi varikoselektomi yapılmalıdır. Mikrocerrahi varikoselektomi çok düşük komplikasyon oranları ile tercih edilecek yöntemdir. (Komplikasyon oranları%0-4 ).Buna karşın mikrocerrahi ile yapılmayan ameliyatlarda %30-40’ lara varabilmektedir. Böyle hastalarda en sık %44 oranında hidrosel (testis torbasının su ile şişmesi) görülmekte olup ,%2-3 oranında testis atrofisi, %44 oranında varikoselin tekrarlaması  görülebilmektedir. Diğer yöntem olan radyolojik embolizasyon günümüzde tercih edilen bir yöntem değildir.
4- Genelde sol varikosel görülürken daha dikkatli bir fizik muayene yapıldığında iki taraflı varikosel saptanma sıklığı sanıldığından daha fazladır. Varikosel, ilerleyici testis hasarı ile seyrederek testis gelişiminde gerilemeye ve sperm hücresi gelişimini bozarak kısırlığa sebep olabilir. Genişlemiş damarlar testislerde ısı artışında neden olmakta ve kısırlık gelişmektedir.

 

5- Mikrocerrahi varikosel ameliyatı, hiç sperm hücresi olmayan azospermik hastalarda da faydalı olabilmektedir. Operasyon sonrası bu hastaların %21 ila 69’unda hareketli sperm hücrelerine rastlanmıştır. Genel olarak bakıldığında varikoselektomi, hastaların % 50-80‘inde sperm parametrelerinde düzelmeye neden olur.
6- Yetersiz veya yanlış yapılmış varikosel ameliyatlarından sonra hidrosel, testisin küçülmesi, sperm parametrelerinin daha kötüleşmesi gibi durumlar görülebilmektedir. Bu durumların bazıları düzeltici cerrahiden fayda görmekte iken  bir kısmında çaresiz kalınabilmektedir. O nedenle  varikosel  ameliyatının  bu alanda deneyimli ve eğitim görmüş bir uzman tarafından yapılması elzemdir. Yaptığım 400’e yakın mikrocerrahi vakası ile birlikte gerçekleşen yüksek gebelik oranları mikrocerrahinin başarısını göstermektedir.
7- Varikoseli olan kısır erkeklere mutlaka varikosel ameliyatı yapılmalıdır. Bazı hastalar hatalı olarak varikosel ameliyatı  olmadan tüp bebeğe yönlenmekte, bu nedenle hem zaman kaybı ile varikosel ilerlemekte  hem de  tüp bebekte  başarı sağlanamamaktadır. Çünkü varikosel sperm hücresinin yapısını  bozmaktadır. Bu nedenle varikoseli olan hastalara tüp bebek önermek büyük bir hatadır. Mikrocerrahi varikoselektomi sperm kalitesini ve dölleme yeteneğini artırmakta iken tüp bebekte eldeki spermlerden en iyi olanı seçilmektedir. Dolayısı ile sperm kalitesi sınırlı kalmaktadır.
8- Mikrocerrahi Varikosel işleminde kullanılan 3 mm doppler cihazı ile testis arteri net olarak gözükmekte ve arter korunmaktadır. Klasik Varikosel veya Mikrocerrahi Varikosel operasyonlarında bu durum çok defa gözden kaçmakta ve istenmeyen sonuçlar oluşmaktadır.

 

Varikosel Ve Kısırlık İlişkisi

Varikosel, erişkin erkeklerin %15-22’ sinde görülmesine rağmen , infertilite araştırması nedeniyle başvuranların ortalama %30-40’ ında saptanan ve erkek kısırlığının en sık rastlanan sebebidir. Varikosel semen anomalileri ve testis hasarı yaparak kısırlığa sebep olur.Testislerde ısı artışı ve venöz reflü sonucunda sperm anomalileri oluşmaktadır.
Varikosel RahatsızlığıVarikosel Rahatsızlığı

Varikoselli kısır bir erkek geldiğinde tıbbı ve üreme öyküsünü içeren dikkatli bir araştırma yapmakta, sonra fizik muayeneye geçmekteyim. Fizik muayenede varikosel saptadığım hastalara en az iki adet  spermiogram yaptırmaktayım. Bu tahlili yapan laboratuarın güvenilir olması oldukça önemlidir. Bazen fizik muayenenin zor olduğu durumlarda skrotal doppler ultrason bize yardımcı olmaktadır. Düşük dereceli varikoselleri saptayabilmek için muayeneyi ayakta yapmaktayım. Bu bence çok önemli bir noktadır.
Sperm sayısı çok düşük olan hastalarda ek olarak hormon incelemesi gerekmektedir. Hormonal bozukluk saptanan hastaların eksik olan hormonları yerine konarak kısırlık önlenebilmektedir.Bazı hastalarda sperm kanallarında tıkanıklık saptanmakta bu hastalar uygun mikrocerrahi tekniklerle sonuca ulaşabilmektedirler.
Varikosel saptanan hastaların  tüp bebeğe direkt olarak yönlendirilmesi büyük bir yanlıştır. Spermin iç yapısında bozulmaya sebep olan varikosel varlığında denenen tüp bebek yöntemlerinin başarısı çok düşmektedir. Üstelik varikosel ortadan kalkmamakta daha da ilerleyerek testis kaybına ve buna bağlı olarak testosteron hormonunun azalmasıyla cinsel aktivite kaybına bile sebep olabilmektedir.

 

Varikoselli bir hastayı tedavi etmek için bazı şartların olması gerekir. Bunlar; varikoselin elle muayenede saptanabilmesi,çiftin kısırlığının bulunması,erkeğin sperm parametrelerinde bozulma olmasıdır. Varikoseli olan ve sperm parametreleri bozulmuş hastalara o an için çocuk düşünmeseler bile ameliyat önerilmelidir. Varikosel daha önce hastada var olan dölleme yeteneğini bozabilen ilerleyen bir hastalıktır.
Varikosel sonucu  yumurtalarda oluşan ağrı hastaların %2 ila 10’unda görülmektedir.Hastayı rahatsız eden ağrı varlığında varikosel tedavisi sıklıkla önerilmesine rağmen önce konservatif yöntemler ( skrotal elevasyon,analjezik ve  antiinflamatuar ilaç kullanımı,)denenmelidir. Bu tedavilere yanıt vermeyen hastalarda  ameliyat düşünülmelidir.Ağrının yumurtalarda ve kasıkta ağrıya sebep olabilecek diğer nedenlerle ayırıcı tanısının yapılması oldukça önemlidir. Eğer bu kriterle uyulursa başarılı sonuçlar alınabilir. Aksi halde ameliyat istenen sonucu sağlamayabilir.

 

Mikrocerrahi Varikoselektomi

Bu ameliyat genel veya spinal anestezi altında uygulanır.Kasık bölgesinde 2-3 cm’ lik bir kesiyle testisin damarlarına ulaşılır. Mikroskop altında genişlemiş toplar damarlar diğer damarlardan ayrılarak bağlanır. Mikroskop kullanılmadan yapılan ameliyatlarda lenf damarları atardamarlar bağlanabilmektedir. Bunların bağlanması sonucunda hidrosel,testis küçülmesi gibi  istenmeyen sonuçlarla karşılaşılabilir. Veya  toplardamarların yetersiz bağlanması ile nüksler görülebilir.Bu nedenle ameliyat çok hassas ve dikkatli bir şekilde yapılmalıdır. Burada deneyim çok  önemlidir. Mikrocerrahi eğitimi almış  uzmanlar  bu damarların ayrımını kolaylıkla yapabilmektedirler.Ancak bu şekilde yapıldığında sperm parametreleri belirgin şekilde düzelmekte ve gebelik oranları artmaktadır.
Mikrocerrahi varikoselektomi

 

Hassas mikrocerrahi yöntemin  uygulanmasıyla gerçekleştirilen bu  ameliyat yerine uygulanan diğer teknikler veya mikrocerrahinin başarısız uygulanması sonucu varikosel operasyonu geçiren hastaların % 35-40’ ında varikosel  devam etmektedir.. Ameliyat edilen hastaların bir kısmında ise lenf damarlarının bağlanması  sonucunda  hidrosel (testis  zarları arasına sıvı toplanması sonucu şişlik olması), hatta atar damarların bağlanması sonucu testisin küçülmesi  gibi ciddi ve hatta düzeltilme imkanı olmayan komplikasyonlar oluşabilmektedir. Kısır olan erkeklere mikrocerrahi ameliyat yapıldığında başarı oranı %90 lara varabilirken klasik yöntemlerde bu oran %20-25’lerdedir. Bu nedenle  varikosel sorunu olan hastaların konuyu ciddiye almalarını ve bu konuda uzman  ve  androloji bilgisine sahip bir ürolog  tarafından yapılmasını tavsiye ederim.
Daha önce varikosel ameliyatı geçirmiş fakat olumlu sonuç  alamamış olanların %30-50’ sinde nüks varikosel  saptanmaktadır. Gerçekleştirilen ameliyatın teknik nedenler ile yetersiz kaldığı bu vakalarda  mikrocerrahi  ameliyatı uygulanarak olumlu sonuç alınabilmektedir.Mikroskop kullanılarak unutulmuş varikoz toplardamarlar dikkatli bir şekilde bağlanmaktadır. Bu da testiste oluşan hasarı geri döndürebilmektedir. Nüks etmiş varikoseller mutlaka mikrocerrahi ile tedavi edilmelidir.Aksi takdirde eskisinden daha kötü sonuçlarla karşılaşılabilmektedir.
Mikrocerrahi varikoselektomi

 

Mikrocerrahi varikoselektomi ameliyatından sonra testisteki ısı miktarı hızla düşmekte, toksik maddelerin testise reflüsü önlenmekte ve yeni sperm oluşumu için uygun bir ortam ortaya çıkmaktadır. Bu da sperm sayısının artması, hareket yeteneğini kaybetmiş sperm hücrelerinin hareketlenmesi  ve  düzgün şekilli spermlerin oluşması demek olup hızla normal  sperm üretimi ortaya çıkmaktadır. Bu da kısırlığın önlenmesinde çok önemli bir mesafe almak demektir. Mikrocerrahi varikoselektomi deneyimli ellerde uygulandığında sonuçları çok iyi olan yüz güldürücü bir operasyondur.
Mikrocerrahinin bu kadar başarılı olmasının nedenleri, çok ince ve hassas yapılar olan testis elemanlarının(atardamar,toplardamar,lenfatikler,duktus deferens,tunica vaginalis) mikroskop altında çok daha kolay bir biçimde birbirinden ayrılabilmesi ve bu sayede  bu yapıların korunabilmesidir. Bu sayede nüksler çok azalır ,başarı maksimum hale gelir ve yan etkiler minimuma iner.Başka hiçbir yöntemde bunları yapmak mümkün değildir.

  Levent TÜRK

Üroloji Uzmanı

 

Sosyal Medyada Paylaşın:

Düşüncelerinizi bizimle paylaşırmısınız ?

  • ÇOK OKUNAN
  • YENİ
  • YORUM
saglikuzmanlari (2)